EKTEKİ KANUN DOSYASINI İNDİRMEK İÇİN TIKLA

Kanun Numarası :5434
Kabul Tarihi :8/6/1949
Yayımlandığı R.Gazete :Tarih:17/6/1949 Sayı:7235
Yayımlandığı Düstur :Tertip:3 Cilt:30 Sayfa:1335

BİRİNCİ KISIM
Kuruluş

Madde 1 - Maliye Bakanlığına bağlı olmak ve bu kanunda yazılı emekli-lik işlerini görmek üzere Ankara'da(Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandı-ğı)kurulmuştur.
Sandığın tüzelkişiliği vardır.26/6/1838 tarihli ve 3460 sayılı kanunun bu kanuna aykırı olmıyan hükümleriyle 3/7/1939 tarihli ve 3659 sayılı kanun hükümleri bu Sandık hakkında da uygulanır.

Sandığın,gerekli görülen yerlerde şube ve ajanları bulunur.
Madde 2 - Sandığın organları şunlardır:
1. Genel Kurul;
2. Yönetim Kurulu;
3. Genel Müdürlük;
4. Sağlık Kurulu.
Sandığın Genel Kurulu,3460 sayılı kanunda gösterilen"İktisadi Devlet Teşekkülleri Genel Kuruludur".
-------------------------------------------------------------------------
(1) Bu Kanunun 26/10/1990 tarih ve 3671 sayılı Kanuna aykırı olan hükümleri uygulanmaz.(Bkz.R.G.28/10/1990 - 20679)

Madde 3 - (Değişik: 13/11/1981 - 2559/1 md.)
T.C. Emekli Sandığı Yönetim Kurulu:
a) Genel Müdür,
b) İki Genel Müdür Yardımcısı,
c) Başbakanın önerisi ile atanan bir ve Maliye Bakanının önerisi ile atanan iki,Üyeden teşekkül eder.
Genel Müdür aynı zamanda Yönetim Kurulu Başkanıdır.Genel Müdürün bulunmadığı hallerde toplantılara Başkanca belirlenecek Genel Müdür Yardımcısı üye başkanlıkeder.
Yönetim Kurulu haftada en az iki defa ve üye tamsayısının salt çoğunlu-ğu ile toplanır.Kararlar çoğunlukla alınır.Oylarda eşitlik olduğu takdirde Başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu sağlar.
(Değişik:28/3/1988 - KHK. 318/5. md.)Dışarıdan atanan yönetim kurulu üyelerinin görev süreleri 3 yıldır.Bunların en az lisans düzeyinde yükse-köğrenim görmüş olmaları ve T.C.Emekli Sandığı'na tabi görevlerde ça-lışmış bulunmaları şarttır.Süreleri biten üyeler yeni üyeler atanıncaya ka-dar görevlerine devam ederler.

Madde 4 - (Değişik:3/3/1954 - 6311/2 md.)
İdare Meclisine gerek 12 nci maddede yazılı kurumların memurlarından naklen gerek açıktan reis ve aza tayin edilebileceği gibi buralara asli va-zifeleriyle ilgileri kesilmemek suretiyle memurlardan da tayin yapılabi-lir.Ancak bu suretle tayin edileceklerin adedi mevcudun yarısını geçemez.
Asli vazifeleriyle ilgileri kesilmemek suretiyle tayin olunacaklara verilecek ücret,kadro ücretinin üçte ikisini geçmemek üzere İcra Vekilleri He-yetince tesbit olunur.
Reis ve aza teklif ve tayin olunabileceklerin yüksek tahsil yapmış olmaları, maliye,ekonomi,hukuk,bankacılık,sigortacılık,emeklilik,mühendislik veya mimarlık kollarından birinde ihtisas sahibi bulunmaları şarttır. (1)

Madde 5 - Yönetim Kurulu haftada en az 2 defa toplanır.Başkanın bu-lunmadığı toplantılara,Yönetim Kurulu üyelerinin Genel Müdürden baş-ka,aralarında seçecekleri biri başkanlık eder.
(Değişik:3/3/1954 - 6311/3 md.)İdare Meclisi en az dört kişi ile toplanır.
Kararlar toplantıda bulunanların ekseriyetiyle verilir.
İlk toplantıda salt çoğunluk olmazsa ikinci toplantıda çoğunluk ile karar verilir.Oylarda eşitlik olursa,başkanın bulunduğu taraf tercih edilir. (1)
-----------------------------------------------------------------------
(1) Bu Kanunun 3 üncü maddesinde 13/11/1981 tarih ve 2559 Sayılı Kanunla yapıan değişiklik sonucunda,4 üncü ve 5 inci maddelerin uygulanma imkanı kalmamıştır.
Madde 6 - (Değişik:1/6/1976 - 2013/2 Md.)
Sandığın bir genel müdürü ile sayısı üçten az olmamak ve Bakanlar Ku-rulunca tespit edilmek üzere yeteri kadar genel müdür yardımcısı bulu-nur.17/6/1938 tarih
ve 3460 sayılı Kanunun 18 inci maddesi hükmü mahfuz kalmak şartıyle 4 üncü ve daha yukarı derecedeki memurlarla bunların aylıklarına muadil ücret alan hizmetliler genel müdürlüğün teklifi üzerine Müdürler Kuru-lu,bunların dışında kalanlar genel müdür tarafından tayin edilir.

Madde 7 - Sağlık Kurulunda:
a) Milli Savunma Bakanlığınca,ordu kadrosundan tayin olunacak bir uz-man subay hekim;
b) Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca tayin edilecek bir uzman hekim;
c) Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı kadrosundan bu Kurula memur edilecek bir uzman hekim;
olmak üzere 3 üye bulunur.
Kurul;her yıl aralarından birini gizli oy ile başkan seçer,üyelerinin tamamı ile toplantı yapar,gereken hallerde dışardan uzman hekimlerin mütala-alarını da alır.
İlgili;yazı ile isterse göstereceği bir hekim,kendisi hakkında verilecek kararın görüşülmesinde,Kurula üye olarak iştirak ettirilir.
Kurul,kararlarını Genel Müdürlükten evrakın kendilerine verilmesi tari-hinden itibaren en çok 15 gün içinde çoğunlukla verir.Oylarda eşitlik ha-linde Başkanın bulunduğu taraf tercih edilir.
(Ek:16/1/1953 - 6015/1 md;Değişik:18/7/1963 - 294/1 md.)Sağlık Kurulu üyelerine ayda (400) lira ücret verilir. (1)
--------------------------------
(1) Sağlık Kurulu üyelerine verilmekte olan ücrete dair hükmün,14/7/1965 tarih ve 657 Sayılı Kanunun 31/7/1970 tarih ve 1327 Sayılı Kanunla değişik 91 inci maddesi karşısında uygulanma imkanı kalmamıştır.

Madde 8 - (Değişik:7/5/1986 - 3284/1 md.)
Yönetim Kurulu,Sandığın en yüksek seviyede yetkili ve sorumlu karar organıdır.
Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Genel Müdürlükçe hazırlanacak yıllık bütçe ve kadroları inceleyip tes-pitlerini,
b) Genel Müdürlüğün teklifi ile bütçenin bölümleri için uygun gördüğü aktarmaları yaparak,bölümler arasındaki aktarma teklifleri ile ek ve ola-ğanüstü öde-
nek tekliflerinden uygun gördüklerini,
c) Sandık gelirlerinin ve mevcutlarının işletilmesi için Genel Müdürlükçe hazırlanan yatırım planlarını inceleyip uygun gördüklerini,
ç) Genel Müdürlükçe hazırlanacak kamulaştırma tekliflerinden karara bağladıklarını,
Maliye ve Gümrük Bakanlığının onayına sunmak;
d) Müteakip yılın en geç 15 Temmuzuna kadar Genel Müdürlükçe hazır-lanacak bilanço ve kar ve zarar hesaplarını inceleyip,uygun görürse onay-ladıktan sonra,yapılan işlere ait rapor ile birlikte yine aynı yılın en geç Temmuz ayı sonuna kadar Yüksek Denetleme Kuruluna vermek;
e) Genel Müdürlükçe hazırlanacak teklif üzerine Sandığın genel politika-sını tespit etmek;
f) Kanun,tüzük ve yönetmeliklerin uygulanması ve uygulamayla ilgili prensiplerin tespiti,vazife veya harp malullükleri ile er vazife malullükle-rinin, Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamına girenlerin tespiti ile kendisinden aylık bağlanacak iştirakçiyi veyahut emekli, adi malullük, vazife veya harp malullüğü,er vazife malullüğü ay-lığı alanı kasten ve haksız yere öldüren veya öldürmeye teşebbüs edenlere veyahut malul sayılacak hale getirenlere ya da kendisine aylık bağlatacak iştirakçiye,emekli,adi malullük,vazife ve harp malullüğü,er vazife malullüğü aylığı alana veya bunların ailesine karşı ağır bir cürüm işledi-ğinden veyahut bunlara karşı kanunen mükellef olduğu görevleri yerine getirmede büyük bir kusur işlediğinden dolayı ölüme bağlı bir tasarrufla mirastan ıskat edilenlere ve emeklilik hakkı düşenlere aylık bağlanmaması için Genel Müdürlükçe hazırlanacak her çeşit teklifleri inceleyerek karara bağlamak;
g) Sandığın mali durumunu aralıksız denetlemek suretiyle gelirleri ile yürürlükteki aylık bağlama ve ödeme hükümleri hakkında alınması gere-ken tedbirleri gerekçesiyle birlikte Maliye ve Gümrük Bakanlığına bil-dirmek;
h) Dava açmak,icra kovuşturması yapmak,fayda görürse bunlardan fera-gat etmek ve Sandığın leh ve alayhindeki dava ve takipleri sulh ve tahkim yolu ile halletmek;
i) İmza yetkisi verileceklerle bunların yetkilerinin derecesini belli etmek;
j) Genel Müdürlüğün teklifi üzerine,Sandığın sermayasinin işletilmesi yollarını bu Kanunda yazılı esaslara göre tayin etmek;
k) Fevkalade mesaisi görülen memurlara her yıl için iki aylık tutarını geçmemek üzere ikramiye verilmesi hakkında Genel Müdürlük tarafından yapılacak teklifleri karara bağlamak;
l) Genel hükümlere göre uzman yerli ve yabancı sözleşmeli personel ça-lıştırılmasına karar vermek;
m) Özel kanunlarda yer alan atama hükümleri saklı olmak kaydıyla dör-düncü ve daha yukarı derecedeki Sandık personelinin,Genel Müdürlüğün teklifi üzerine atamalarını yapmak;
n) Kanun tasarı ve teklifleri hakkında Sandığın görüşlerini belirtmek ve Genel Müdürlükçe hazırlanacak tüzük tasarılarını ve yönetmelikleri ince-leyerek onaylamak;
o) Gerekli görülen hallerde genel hükümlere göre,merkezde başkanlık-lar,taşrada bölge müdürlüğü,şube müdürlükleri ile irtibat büroları açılma-sını sağlamak üzere Genel Müdürlüğün teklifini karara bağlamak;
p) Kanun ve tüzüklerle verilecek diğer görevleri yapmak ve yetkileri kul-lanmak.
Yönetim Kurulu,bu görevlerinin bir kısmını Genel Müdürlüğe devredebi-lir.
Emekli,adi malullük,vazife ve harp malullüğü,er vazife malullüğü,dul ve yetim aylıklarına,harp malullüğü ve sosyal yardım zamlarına, toptan ödemeye, kesenek iadesine,emeklilik ve evlenme ikramiyeleri ile ölüm yardımlarına ait tahakkuk ve ödeme işlemleri ve bunlara ilişkin düzelt-me,kaldırma,iptal ve ret işlemleri ile yönetmeliklerde belirtilen sair işler Genel Müdürlükçe yürütülür.
Madde 9 - (Değişik:7/5/1986 - 3284/2 md.)
a) Yönetim Kurulunun 8 inci madde gereğince,Maliye ve Gümrük Ba-kanlığının onayına sunulacak kararlarının birer örneği 15 gün içinde bu Bakanlığa gönderilir. Bakanlıkça kanun ve tüzük hükümlerine uygun gö-rülmeyen kararların,gerekçesi bildirilerek düzeltilmesi istenebilir.Yönetim Kurulu isteği yerinde görürse kararını düzeltir.Aksi halde karşı görüşü ile birlikte Bakanlığa sunar.Bakanlık görüşünde ısrar ederse Yönetim Kurulu,kararını düzeltir.
b) Yönetim Kurulunun 8 inci maddenin (f) fıkrasında yazılı konularla ilgili kararlarının birer örneği 15 gün içinde Maliye ve Gümrük Bakanlı-ğına bildirilir.
Maliye ve Gümrük Bakanlığı kendisine gönderilen bu kararlardan kanun ve tüzük hükümlerine uygun görmediklerinin düzeltilmesini 30 gün içinde gerekçesi ile birlikte resen Sandıktan isteyebilir.
Bakanlığın bildirimi üzerine,Yönetim Kurulu kararını düzeltmezse bu kararı dosyası ile birlikte Bakanlığa yollar.Bakanlık,görüşünde ısrar ederse bu konuda Danıştayın görüşü alınır.
İlgililer hakkında alınmış kararlar ile Genel Müdürlükçe yapılan tahsis işlemlerine ait bildirimler,ilgililerin adreslerine iadeli taahhütlü olarak gönderilir.Bunlara karşı ilgililer idari dava açabilir.

Madde 10 - Genel Müdür Sandığın işlerini kanun,tüzük ve yönetmelik-lerle Yönetim Kurulu kararlarına göre yürütür.
Sandığı Genel Müdür temsil eder.
Temsil vazifesini doğrudan doğruya kendisi yapabileceği gibi yardımcı-larından biri veya tevkil edeceği kimse ile de yaptırabilir.

Madde 11- Sağlık Kurulu:
a) 50 nci maddede yazılı malüllük raporlarını inceliyerek karara bağlar;
b) İlgililerin 52 nci maddede gösterilen malüllük derecelerini belirtir;
c) Bu kanunun malüllüğe ait hükümlerinin uygulanmasında düşüncelerini bildirir.

İKİNCİ KISlM
Sandıktan Faydalanacaklar

Madde 12 - Bu kanunla tanınan haklardan aşağıda (I) işaretli fıkrada ya-zılı yerlerde çalışanlardan,Türk uyruğunda olmak ve 18 yaşını bitirmiş bulunmak şartiyle,(II) işaretli fıkrada gösterilenler faydalanırlar. (1)
I - Daire,kurum ve ortaklıklar:
a) Genel bütçeye giren daireler;
b) Katma bütçeli daireler;
c) Özel idareler;
ç) Belediyeler;
------------------------
(1) 25/9/1981 tarih ve 2527 Sayılı Kanuna göre çalıştırılan Türk Soylu yabancılar sandıkla ilgilendirilir.Ayrıca 8/7/1971 tarih ve 1425 Sayılı Kanunla eklenen ek 7 nci madde hükmü olup teselsül sağlamak için numarası Ek Madde 21 olarak değiştirilen hüküm gereğince,bir meslek veya sanat okulunu bitirenlerden kazai rüşt kararı almak şartiyle öğrenimleriyle ilgili görevlere atananlar hakkında 18 yaş kaydı aranmaz.
d) 26/6/1938 tarihli ve 3460 sayılı kanunda yazılı Murakabe Heyeti ile kuruluş,idare ve murakabeleri aynı kanun hükümlerine tabi Devlet Eko-nomi Kurumları ve bunlara bağlı müesseseler (Emniyet Sandığı dahil);
e) Özel kanunlarla kurulmuş ve kurulacak tüzelkişiliği bulunan Devlet kurumları (Kefalet sandıkları dahil);
f) 10/9/1337 tarihli ve 151 sayılı kanuna göre kurulan Ereğli Kömür Böl-gesi Amele Birliği; (2)
----------------------------
(2) Ereğli Kömür Havzası Amele Birliği Biriktirme ve Yardımlaşma Sandığı Yönetmeliğinin değiştirilmesine dair 16/11/1981 tarih ve 8/3851 Sayılı Kararname ile adı geçen Yönetmeliğin 12 nci maddesinde yapılan bir değişiklikle söz konusu Sandığın Başkan ve aylık ücretli daimi personeli 1/1/1982 tarihinden itibaren Emekli Sandığı ile ilgilendirilmiştir.
g) Özel kanunlarla kurulmuş ve kurulacak bankalar;
h) Genel bütçeye giren veya katma bütçeli dairelerle özel idare ve beledi-yelere bağlı idare ve müesseseler;
i) (h) bendinde yazılı dairelerin döner sermayeli iş ve teşekküleri;
j) Ödenmiş sermayesinin yarısından fazlası yukarda sayılan daire, idare, banka ve kurumlardan birine veya bir kaçına ait ortaklıklarla bunların kendi sermayeleri ile kuracakları diğer ortaklıklar;
k) Ticaret ve sanayi odaları ile ticaret ve zahire borsaları;
l) Bu kanunla kurulan Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı;
Yukarıda yazılı yerlerin hepsine bu kanunda (Kurum) denilmiştir.
II - Faydalanacaklar:
a) Cumhurbaşkanları;
b) (Değişik:3/3/1954 - 6311/6 md.) Özel,Teadül ve Kuruluş kanunlarına göre daimi kadrolarda derece esası üzerinden aylık veya ücret alanlar;
(Kurumların özel kanunlarına göre teşekkül etmiş idare meclislerinin reis ve azalariyle 788 sayılı kanunun 2919 sayılı kanunla değişik 64 üncü maddesinde yazılı stajyerler dahil)
c) (Değişik:3/3/1954 - 6311/6 md.) Daimi kadrolarda aylık ücretle çalışan her çeşit hizmetliler;
(İş yerlerindeki kapıcı,bekçi,odacı ve benzeri hizmetliler dahil kurumların İş Kanunu tatbik olunan iş yerlerinde çalışan işçileriyle Devlet De-miryolları ve Limanları İşletme Umum Müdürlüğünün 17 Mayıs 1937 tarih ve 3173 sayılı kanuna bağlı (2) sayılı cetveldeki hizmetlileriyle aynı kanuna bağlı (3) sayılı cetvelde yazılı olanlardan işçi vasfını haiz olan amele,amele çavuşu,mütehassıs amele, ha-mal,hamalbaşı,tayfa,gemici,bahçıvan,lambacı,lavajcı,drezinör ve kurum-ların serbest ve mukaveleli avukatları hariç).
ç) Genel bütçe kanunlarına bağlı (K) ve (N) işaretli cetvellerde gösterilen kadrolarda çalışan memur ve hizmetliler;
d) Amele Birliği aylık,ücretli daimi memur ve hizmetlileri;
e) İller daimi komisyon üyeleri ile seçilmiş veya tayin edilmiş belediye başkanları (Emeklilik hakkı tanınan bir vazifede evvelce bulunmuş olma-ları şartiyle);
f) Kuruluş kanunları gereğince aylıklı kadrolarda ücretle çalıştırılanlar;
g) Ticaret ve sanayi odaları ile ticaret ve zahire borsalarının tayinleri
Ticaret Bakanlığınca yapılan ve sürekli kadrolarda çalışan aylık ücretli daimi memurları;
h) Gedikli subaylar ve gedikli erbaşlar ve ordu uzman erbaşları; (1)
i) Hatbakıcı,hat başbakıcı,dağıtıcı ve başdağıtıcılarla vaizler,hayrat ha-demeleri ve dersiamlar;
j) (Değişik:28/5/2003 - 4861/20 md.) Harp okulları, fakülte ve yüksek okullarda Türk Silâhlı Kuvvetleri hesabına okuyan veya kendi hesabına okumakta iken askerî öğrenci olanlar ile astsubay meslek yüksek okulları ve astsubay nasbedilmek üzere temel askerlik eğitimine tâbi tutulan aday-lar;
Fakülte veya yüksek okullar ile meslek yüksek okullarında kendi hesabına okuduktan sonra muvazzaf subay veya astsubay nasbedilen veya askerlik hizmetini müteakip muvazzaf subay veya astsubaylığa geçirilenler;
k) Erler;(Vazife malüllükleri ile vazifeden doğma ölümleri halinde.)
1 - (Ek:9/6/1952 - 5951/1 md.) Emeklilik hakkı tanınan vazifelerde bu-lunduktan sonra milletvekilliğine seçilenler;(seçimlerinden itibaren (6) ay içinde yazı ile Sandığa müracaat ettikleri)(2)
m) (Ek:11/3/1954 - 6388/1 md.) 5441 sayılı kanun hükümlerine istinaden Devlet Tiyatrosunda mukavele ile çalışan sanatkarlar,
n) (Ek:1/3/1971 - 1377/1 md.)Emekliliğe tabi görevlerde bulunmadan illerin daimi komisyon üyeliğine seçilenlerle,emeklilikle veya Sosyal Si-gortalarla ilgilenmeden belediye başkanlığına veya T.B.M.M.üyeliğine seçilenler,seçimlerden itibaren 6 ay içinde yazı ile Sandığa müracaat ede-rek emeklilikle ilgilenmelerini istedikleri ve emekli keseneklerini ödedik-leri takdirde,kesenek karşılıklarıda ilgili kurumlardan alınmak suretiyle, (3)
o) (Ek:27/9/1983-2899/1 md.)İstekleri halinde 30/9/1960 tarihli ve 91 sayılı Kanunun 17 nci,28/7/1967 tarihli ve 933 sayılı Kanunun 4 ve 8 inci maddeleri hükümlerine göre Devlet Planlama Teşkilatında sözleşme ile çalışanlar,
30/7/1981 tarihli ve 2499 sayılı Kanunun 26 ncı maddesi hükümlerine göre Sermaye Piyasası Kurulunda sözleşme ile çalışanlar,
12/3/1964 tarihli ve 441 sayılı Kanunun 18 inci maddesi hükümlerine göre Devlet Yatırım Bankasında sözleşmeli çalışanlar,
Yukarıda gösterilenlere(Cumhurbaşkanları ile erler hariç)bu kanunda "iş-tirakçi" denilmiştir,İştirakçi olanlar Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı ile isteklerine bakılmaksızın ilgilendirilirler ve haklarında ayrıca İş ve İşçi Sigortaları Kanunlarının hükümleri uygulanmaz. (4)
Mahiyetleri daimi olan hizmetler için geçici kadro alınamaz.
(Ek:11/10/2001-4710/2 md.) Bu Kanunun uygulamasında en yüksek Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı iştirakçisi olarak en yüksek Devlet memuru esas
alınır.
---------------------------
(1) Bu Kanunda geçen "uzman çavuş" tabiri,18/3/1986 tarihli ve 3269 sayılı Kanunun 21 inci maddesi ile "uzman erbaş" olarak değiştirilmiş olup,madde metinlerinde gerekli düzeltme yapılmıştır.
(2) Yasama organı üyeliği yapanlarla dışarıdan bakanlığa atananların Sandıkla ilgilendirilmeleri konusunda Ek 51 - 56 ıncı maddelere bakınız.
(3) Bu bentteki 6 aylık müracaat süresi 28/6/1978 tarih ve 2161 sayılı Kanun gereğince aranmıyacaktır.
(4) Bu Kanunda geçen "Tevdiatçı" deyimi ve tevdiatçılarla ilgili hükümler 23/2/1965 tarih 545 Sayılı Kanunla kaldı-rılmış olup, madde metinlerinde gerekli düzenleme yapılmıştır.

ÜÇÜNCÜ KISIM
Bu Kanunla Tanınan Haklar
Madde 13 - Bu Kanunla tanınan haklar şunlardır:
a) Emekli aylığı;
b) Adi malüllük aylığı;
c) Vazife malüllüğü aylığı;
ç) Son hizmet zammı; (1)
d) Dul ve yetim aylığı;
e) Harp malüllüğü zammı;
f) Toptan ödeme;
g) Emekli keseneklerinin geri verilmesi;
h) (Mülga:23/2/1965 - 545/4 md.)
i) 65 inci maddede yazılı yardımların yapılması;
j) İkramiyeler. (2)
DÖRDÜNCÜ KISIM
Sandığın Geliri ve Tahsil Şekilleri
Madde 14 - Sandığın gelirleri şunlardır: (3)
a) (Değişik birinci fıkra:7/5/1986 - 3284/3 md.)İştirakçilerin emeklilik keseneğine esas aylık tutarları üzerinden her ay kesilecek % 16 emeklilik kesenekleri; (4)
Ay başlarından sonra vazifeye girenlerin o aya ait eksik aylık veya ücreterinden kesenek alınmaz.Ay başlarından sonra vazifeden ayrılanların eksik aylık veya ücretlerinden tam kesenek alınır.
b) Emeklilik hakkı tanınan bir vazifeye ilk defa girenlerin veya önceden emeklilik hakkı tanınan vazifelerde bulunmadan çalışmakta olduğu vazi-fesi emekliliğe tabi hale getirilenlerin (Bu vazifelerde çalışmakta olanlarla kesenekleri geri verilenlerden bunları iade etmek istemiyenler da-hil)emekliliğe esas ilk tam aylık veya ücretlerinden kesilecek % 25 giriş kesenekleri;
Bu gibilerden o ay için ayrıca (a) fıkrasında yazılı % 15 kesilmez.
c) Emekliliğe esas aylık veya ücretleri yükselme suretiyle artanların ilk aya ait artış farkları;(5).
Emekliliğe esas aylık veya ücretinden daha aşağı aylık veya ücretli bir vazifeye geçmiş olanların sonradan evvelki aylık derecesine yükselmeleri halinde artış farkı kesilmez.
----------------------------
(1) 3/2/1965 tarih ve 545 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 5/3/1965 tarihinden itibaren bu bendin hükmü kalmamış-tır.
(2) Bu Kanunla tanınan diğer haklar konusunda Ek Madde 4,Ek Madde 40 ve Geçici Madde 139`a bakınız.
(3) Bu maddede yer alan kesenek oranı; 27/6/1989 tarih ve 375 sayılı KHK`nin 26 ncı maddesiyle % 12`den,% 14`e yükseltilmiş,aynı madde ile bu oran, 15/7/1989 - 14/1/1990 döneminde % 13 olarak uygulanacağı hükme bağlanmış-tır.
Daha sonra 18/5/1994 tarih ve 527 sayılı KHK`nin 25 inci maddesiyle % 15`e yükseltilmiş ve metne işlenmiştir.
(4) (a) fıkrasında yer alan "% 15" oranı, 3/4/2003 tarihli ve 4839 sayılı Kanunun 1 inci maddesi ile "%16" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
(5) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 26/6/1984 tarih ve 241 sayılı KHK ile değişik 154 üncü maddesinin ikinci fıkrasında katsayı değişiminin aylıklarda artış sayılmayacağı hükme bağlandığından katsayı değişiklikleri sebebiyle meydana gelen artışlardan fark kesilmeyecektir.
Aylık veya ücret tutarlarında kanunlarla yapılacak artırmalarla 15 inci maddenin (b) fıkrasında gösterildiği üzere ücretleri ilk derece ücretleri tutarından az olanların bu ücretlerine yapılacak zamlar yükselme sayılır.
ç) Subay ve askeri memurlardan mahkeme kararı ile nasp ve rütbeleri düzeltilenlere ödenen aylık farklarından dolayı (a) ve (c) fıkralarına göre alınacak kesenek ve artış farkları;
d) (Değişik:7/5/1986 - 3284/3 md.) (a) fıkrasında yazılı % 15 emeklilik keseneğine karşılık % 20,(b,c ve ç) fıkralarında yazılı paralara eşit olarak kurumlarınca verilecek karşılıklar;
e) Mülga:7/2/1969 - 1101/2 md.)
f) Değişik:7/5/1986 - 3284/3 md.) 55 inci maddeye göre bağlanacak vazi-fe malullüğü aylıkları ile 66 ncı maddenin (ç) fıkrasına göre bağlanacak dul ve yetim aylıkları için her yıl kurum bütçelerinin aylık veya ücret bö-lümlerindeki ödeneklerin % 4'ü oranında verilecek ek karşılıklar;(1)
g) İştirakçilerin aylık veya ücretlerinden kurumlarınca kesilen inzibati para cezaları;
h) (Değişik:7/5/1986 - 3284/3 md.) 17 nci madde gereğince alınacak pa-ralar;
i) Kurumlarda harç pulları dışında her çeşit pul,bilet ve yardım makbuzları satışarından alınan satış aidatının yarısı;
j) 15 inci maddenin (e) fıkrası ile 28,34,38,39,42,56,64,65,81 ve 89 uncu maddelere göre ödenecek paralar;
k) Sandık gelirlerinin işletilmesinden elde edilecek her çeşit karlar;
l) Bağışlar ve başka çeşitli gelirler.

BEŞİNCİ KISIM
Emekli Keseneğine Esas Tutulacak Aylık,Ücret ve Ödenekler

Madde 15 - Emeklilik keseneği,aşağıda yazılı aylık ve ücret tutarları ile ödeneklerden alınır: (1)
a) Özel teadül ve kuruluş kanunlarına göre müktesep hak olarak alınan derece aylık ve ücret tutarları;
İstisna ve uzmanlık yerlerinde çalışanların aynı kanunlara göre belirtilecek müktesep hak dereceleri aylık ve ücret tutarları;
Devlet Demiryolları ve Limanları İşletme Genel Müdürlüğü memur ve hizmetlilerinin başka kurumlara geçmelerinde esas tutulan derece aylık ve ücretleri tutarları;
b) (Değişik birinci fıkra:11/3/1954 - 6388/2 md.) Daimi kadrolarda aylık ücretle çalışan her çeşit hizmetlilerle 5441 sayılı kanuna göre Devlet Tiyatrosunda mukavele
----------------------------
(1) Bu bentteki oranın 1994 Mali Yılında % 0 olarak uygulanacağı 24/12/1993 tarih ve 3941 sayılı "1994 Mali Yılı Bütçe Kanunu'nun 60/g maddesi ile hükme bağlanmıştır. (R.G.: 29/12/1993 - 21803 Mük.)
(2) Bu maddenin a,b,c,ç,d bendleri ile (i) bendinin ikinci fıkrasının,5434 Sayılı Kanuna 8/7/1971 tarih ve 1425 Sayılı Kanunla eklenen ve numaraları teselsülü sağlamak amacıyla Ek Madde 16,17 ve 18 olarak değiştirilen Ek 1,Ek 2 ve Ek 3 üncü maddelerin yürürlüğe girdiği 1/3/1971 tarihinden itibaren hükmü ve uygulama imkanı kalmamıştır.

ile çalışan sanatkarlar ve hayrat hademesinin 3/7/1939 tarihli ve 3659 sayılı kanunun geçici 1 inci maddesiyle 28/12/1946 tarihli ve 4988 sayılı kanunun 4 üncü maddesi hükümlerine ve tahsil durumları ile hizmet sü-relerine göre bulunmaları gereken derecelerin ücret tutarları:
Bunlar sözü geçen kanuna göre yükselme müddetlerini doldurdukça ke-senekleri iktisap ettikleri üst derece ücretlerinin tutarlarından alınır.Ancak bu muamele kendilerine bu kanun hükümleri dışında bir hak vermez.
Yukardaki esasa göre bulunacak derece ücretleri tutarlarından daha az ücret alanların keseneklerine bu ücretler mevcut derecelerden birisine uymuyorsa en yakın derece ücreti tutarı,iki derecenin tam ortasında ise üst derece ücreti tutarı,en aşağı derece ücreti tutarı olan 150 liradan az ise aldıkları ücretler esas tutulur.
Evvelce özel teadül ve kuruluş kanunlarına tabi bir vazifede bulunduktan sonra hizmetli kadrolarına geçenlerin keseneğe esas ücretleri,müktesep hak dereceleri ücretleri olup bu ücretler,hizmetli kadrolarında yükselme müddetlerini doldurdukça yukardaki fıkra gereğince yükseltilir.
Bu gibilerden özel teadül ve kuruluş kanunlarına tabi vazifelerde evvelce bir yükselme müddeti bulunmuş olanların hizmetli kadrolarına alınmala-rında bir üst derece aylıkları keseneklerine esas tutulur.Ancak her iki şe-kilde ...